Edebi öfkenin çocuksuz babalarından Thomas Bernhard’ın ilk romanı Don’da, Schwarzach’ta bir tıp öğrencisi, yanında staj yaptığı asistan tarafından Weng köyüne gönderilir. Görevi asistan Strauch’un erkek kardeşi ressam Strauch’u gözlemlemektir. Bu çukurlukta, coğrafyanın ışık-gölge arası gelgitlerinde, karanlığın hakikatı ve hakikatın karanlığıyla yüzleşmek zorunda kalır. “Hayvan”, “hayvan leşi”, “ölüm”, “insanca”, “barbarca”, “et”, “ete kemiğe bürünmemiş olgular ve olasılıklar”la Weng bir şoktur. Ressam Strauch’un fikir silsileleri, bir parçalanma ürününe dönüşme sürecinde deliliğin (?), çılgınlığın(?) katalizörü müdür? Strauch’un konuşmasında “düzen” aramak yersizdir, bütün üniformalılar onun asabını bozmaktadır, belik Bernhard’ın da(!) “Dünya ışığın aşama aşama kısılmasıdır” der ressam Strauch ve doğanın karanlığıyla insan cehennemi arasında kıyametin diliyle konuşur, onun için herşey “dehşet verici”dir.

“Bireyin buzul çağı parçalanışı” bir dehşet sahnesi oluştururken, Bernhard’ın persona’larıyla hakikat tiyatrosu ve korkaklık tiyatrosu arasında salınan giyotunun imtihanına soyunmak keskingörüşlülük isteyecek, “bilesiniz”.

“Nihayetinde, don Dünya’nın sonu anlamına gelebilir...”